Yapı ve İlham Blogu Yazılar

Giriş: Kıt Kaynaklar, Seçimler ve Bir Notun Ekonomisi Bir öğrencinin “geçip geçmeme” durumu çoğu zaman yalnızca okul sistemi içinde teknik bir detay gibi görünür. Oysa ekonomi perspektifinden bakıldığında her “geçer not” kararı, kıt kaynakların nasıl dağıtıldığı, bireylerin hangi alternatiflerden vazgeçtiği ve toplumun gelecekteki üretkenliğini nasıl şekillendirdiğiyle doğrudan ilişkilidir. “Lise geçer not kaç?” sorusu bu yüzden yalnızca bir yönetmelik maddesi değildir. Bu soru, eğitim sisteminin bir tür bilgi piyasası gibi çalıştığını, öğrencilerin zamanlarını, dikkatlerini ve emeklerini nasıl tahsis ettiğini anlamak için bir başlangıç noktasıdır. Türkiye’de genel uygulamada lise düzeyinde geçme notu çoğunlukla 50 puan civarında kabul edilir. Ancak bu sayı tek…

Kuvvet Nedir Matematikte? Zihnin, Duygunun ve Sosyal Öğrenmenin Kesiştiği Nokta Sisnetinsaat okurları için hazırlanan bu yazı, Kuvvet nedir 4. sınıf örnek konusunda rehber niteliği taşıyor. İnsanı Düşünmeye İten Basit Bir Soru “Kuvvet nedir matematikte?” sorusu ilk bakışta yalnızca bir tanım arayışı gibi görünür. Ancak insan zihninin öğrenme biçimine yakından bakıldığında, bu soru çok daha derin bir bilişsel sürecin başlangıcıdır. Kuvvet, matematikte genellikle bir etki, yönlendirme ya da büyüklük kavramıyla ilişkilendirilir. Fiziksel anlamıyla bir nesnenin hareketini değiştiren etki olarak bilinse de matematiksel düşünme içinde daha soyut bir temsil gücüne sahiptir. Fakat asıl ilginç olan, bu soyut kavramın zihinde nasıl anlam kazandığıdır.…

Kimlik Fotoğrafı Çektirmek Kaç TL? Görünenden Fazlası: Bir Hizmetin Siyaseti Bir kimlik fotoğrafının bedeli, ilk bakışta yalnızca teknik bir hizmetin fiyat etiketi gibi görünür. Oysa bu küçük maliyet kalemi, modern devletin yurttaşla kurduğu ilişkinin, bürokrasinin işleyişinin ve toplumsal düzenin nasıl örgütlendiğinin sessiz bir göstergesidir. Güncel piyasa koşullarında kimlik fotoğrafı çektirme ücreti şehirden şehre, fotoğraf stüdyosundan stüdyoya değişmekle birlikte belirli bir aralıkta seyreder; fakat asıl mesele bu fiyatın kendisinden ziyade, bu fiyatın hangi siyasal ve toplumsal bağlam içinde üretildiğidir. Bir siyaset bilimi perspektifinden bakıldığında, en basit idari işlem bile iktidarın gündelik hayat üzerindeki görünmez izlerini taşır. Fotoğraf, yalnızca bir görsel kayıt…

Kaynakların Kıtlığı ve Dolaşım Mantığı Üzerine: Küçük Kan Dolaşımını Ekonomik Bir Sistem Olarak Düşünmek İnsan bedeni ile ekonomi arasındaki benzerlik, ilk bakışta zorlayıcı görünse de, kaynakların sınırlılığı ve bu kaynakların en verimli şekilde dağıtılması gerektiği gerçeği iki sistemi birbirine yaklaştırır. Küçük kan dolaşımı gibi temel bir biyolojik süreç bile, aslında mikro düzeyde kararların makro sonuçlar doğurduğu bir “ekonomik ağ” olarak okunabilir. Oksijenin akciğerlerden kalbe taşınması ve yeniden vücuda dağıtılması, tıpkı sermayenin piyasalar arasında dolaşımı gibi, sürekli bir alışveriş ve yeniden dengeleme sürecidir. Bu yazıda 6. sınıf düzeyinde öğretilen küçük kan dolaşımı nedir sorusu, yalnızca biyolojik bir tanım olarak değil; mikroekonomi,…

Merhaba! Sisnetinsaat sayfamızda bugün Hamileyken ne yersen bebek renkli gözlü olur üzerine faydalı bir rehber sizlerle. Giriş: Bir Mitin Siyaseti Üzerine Düşünmek “Hamileyken ne yersen bebek renkli gözlü olur mu?” sorusu ilk bakışta biyolojiye, genetiğe ya da popüler inanışlara dair masum bir merak gibi görünür. Ancak siyaset bilimi açısından bakıldığında bu tür sorular, yalnızca yanlış bilgiyle değil; aynı zamanda güç ilişkileri, bilgi rejimleri ve toplumsal düzenin nasıl kurulduğuyla da ilgilidir. Bir toplumda “neyin doğru bilgi olduğu” meselesi her zaman nötr değildir. Bu tür inanışlar, kimi zaman sağlık kurumlarının otoritesiyle, kimi zaman geleneksel bilgi sistemleriyle, kimi zaman da ideolojik anlatılarla şekillenir.…

Kalçadaki Ağrının Gündelik Hayattaki Görünmezliği İstanbul’da yaşayan, 29 yaşında, bir sivil toplum kuruluşunda çalışan biri olarak günün büyük kısmı sokakta, toplu taşımada ve farklı mahallelerde geçiyor. İnsanların yüzlerine, yürüyüşlerine, oturuşlarına, acelelerine bakarken fark ettiğim şeylerden biri de bedenin sessiz dili. Özellikle de kalçadaki ağrı neyin belirtisi olabilir sorusu, sandığımızdan çok daha fazla kişinin hayatının içinde ama çoğu zaman konuşulmayan bir mesele. Metrobüste sabah işe giderken ayakta zor duran bir kadının sürekli ağırlığını bir bacağa vermesi, yaşlı bir amcanın otobüs koltuğuna otururken yüzünü buruşturması ya da genç bir kurye çalışanın bisikletinden indiğinde kısa bir süre kalçasını tutarak beklemesi… Bunların hiçbiri yüksek…

Kalp Büyümesi Olan Ne Kadar Yaşar? Kayseri’de Bir Hastane Koridorunda Başlayan İç Yolculuk Kayseri’de kışın soğuğu sadece dışarıda değil, insanın içine de işliyor. Bunu en iyi, hastane koridorlarında beklerken anlıyorsun. Dışarıda kar ince ince yağarken içeride floresan ışıkların altında zaman farklı akıyor; sanki saatler ileri değil de yanlara doğru büyüyor. O gün oradaydım. Annemin elini tutuyordum ama o aslında benim elimden tutuyordu, ikimiz de bunu biliyorduk. Çünkü bazı anlarda kim kime güç veriyor belli olmuyor. Doktorun odasından çıkan hemşire “birazdan çağıracağız” dediğinde, içimde garip bir boşluk oluştu. Sanki kalbim sadece atmakla kalmıyor, kendini de dinliyordu. O sırada ilk kez zihnime…